Κατά τη μελέτη μιας γενεαλογίας, πώς καθορίζουν οι επιστήμονες εάν το χαρακτηριστικό κυριαρχεί ή υπολειπίζεται;
Κυρίαρχοι χαρακτηριστικά:
* Τα άτομα που επηρεάζονται εμφανίζονται σε κάθε γενιά: Εάν ένα χαρακτηριστικό κυριαρχεί, πρέπει επίσης να επηρεαστεί ένας γονέας ενός προσβεβλημένου ατόμου. Αυτό οφείλεται στο γεγονός ότι χρειάζονται μόνο ένα αντίγραφο του κυρίαρχου αλληλόμορφου για να εκφράσουν το χαρακτηριστικό.
* Τα άτομα που επηρεάζονται μπορούν να έχουν μη επηρεασμένους γονείς: Εάν και οι δύο γονείς είναι ετερόζυγοι (μεταφέρουν ένα κυρίαρχο και ένα υπολειπόμενο αλληλόμορφο), μπορούν να παράγουν ένα ανεπηρέαστο παιδί που κληρονομεί δύο υπολειπόμενα αλληλόμορφα.
* Δύο γονείς που πληγούν μπορούν να έχουν ένα ανεπηρέαστο παιδί: Εάν και οι δύο γονείς είναι ετερόζυγοι, υπάρχει 25% πιθανότητα ότι το παιδί τους θα κληρονομήσει δύο υπολειπόμενα αλληλόμορφα και δεν επηρεάζεται.
υπολειπόμενα χαρακτηριστικά:
* Τα άτομα που επηρεάζονται μπορεί να παραλείψουν γενιές: Ένα υπολειπόμενο χαρακτηριστικό εμφανίζεται μόνο εάν ένα άτομο κληρονομεί δύο αντίγραφα του υπολειπόμενου αλληλόμορφου. Αυτό σημαίνει ότι οι γονείς που δεν εκθέτουν το χαρακτηριστικό μπορούν ακόμα να φέρουν το υπολειπόμενο αλληλόμορφο και να το μεταβιβάσουν στα παιδιά τους.
* Οι μη προσβεβλημένοι γονείς μπορούν να έχουν επηρεαστεί παιδιά: Εάν και οι δύο γονείς είναι μεταφορείς (ετερόζυγοι) για το υπολειπόμενο αλληλόμορφο, έχουν 25% πιθανότητα να έχουν ένα παιδί που κληρονομεί δύο αντίγραφα του υπολειπόμενου αλληλόμορφου και εκφράζει το χαρακτηριστικό.
* Τα προσβεβλημένα άτομα συχνά έχουν επηρεάσει τα αδέλφια: Αυτό οφείλεται στο γεγονός ότι τα αδέλφια μοιράζονται μεγαλύτερο ποσοστό των γονιδίων τους, συμπεριλαμβανομένου του υπολειπόμενου αλληλόμορφου.
Εδώ είναι μερικά επιπλέον σημεία που πρέπει να εξετάσετε:
* Ο τρόπος κληρονομιάς μπορεί να επηρεαστεί από άλλους παράγοντες: Για παράδειγμα, ορισμένα χαρακτηριστικά είναι συνδεδεμένα με το φύλο, που σημαίνει ότι μεταφέρονται στο χρωμόσωμα Χ και μπορούν να παρουσιάσουν διαφορετικά πρότυπα κληρονομιάς σε αρσενικά και θηλυκά.
* Ατελής κυριαρχία και κωδικοποίηση: Αυτά τα πρότυπα κληρονομιάς μπορούν να περιπλέξουν την ανάλυση της γενεαλογίας. Σε ελλιπή κυριαρχία, οι ετεροζυγώτες παρουσιάζουν ένα αναμεμειγμένο φαινότυπο, ενώ στην κωδικοποίηση, και τα δύο αλληλόμορφα εκφράζονται ταυτόχρονα.
Συνοπτικά:
Παρατηρώντας το πρότυπο κληρονομιάς ενός χαρακτηριστικού σε μια γενεαλογία, οι επιστήμονες μπορούν να χρησιμοποιήσουν την παρουσία ή την απουσία προσβεβλημένων ατόμων σε διάφορες γενιές και μέλη της οικογένειας για να συμπεράνουν αν το χαρακτηριστικό είναι κυρίαρχο ή υπολειπόμενο.
Σημαντική σημείωση: Ενώ τα γενεαλογικά στοιχεία μπορούν να παρέχουν ισχυρές ενδείξεις για κυρίαρχη ή υπολειπόμενη κληρονομιά, δεν μπορούν να το αποδείξουν οριστικά. Περαιτέρω γενετικές δοκιμές μπορεί να είναι απαραίτητες για να επιβεβαιωθεί ο τρόπος κληρονομιάς.