Η διάχυση συμβαίνει τόσο σε υγρά όσο και σε αέρια, αλλά σχεδόν καθόλου σε στερεά;
1. Κίνηση σωματιδίων:
* Αέρια: Τα σωματίδια αερίου έχουν την μεγαλύτερη ελευθερία κινήσεων. Είναι πολύ μακριά, κινούνται γρήγορα και συγκρούονται συχνά. Αυτή η υψηλή κινητική ενέργεια και η έλλειψη ισχυρών διαμοριακών δυνάμεων καθιστούν γρήγορη και αποτελεσματική διάχυση.
* υγρά: Τα υγρά σωματίδια έχουν κάποια ελευθερία κίνησης. Είναι πιο κοντά από τα σωματίδια αερίου, αλλά μπορούν να μετακινηθούν το ένα το άλλο. Αυτό επιτρέπει τη διάχυση, αν και είναι πιο αργή από ό, τι στα αέρια.
* στερεά: Τα στερεά σωματίδια είναι σφιχτά συσκευασμένα και έχουν πολύ περιορισμένη κίνηση. Η δονητική τους ενέργεια δεν αρκεί για να ξεπεράσει τις ισχυρές διαμοριακές δυνάμεις που τους κρατούν σε μια σταθερή δομή πλέγματος. Αυτό κάνει τη διάχυση εξαιρετικά αργή.
2. Διαμοριακές δυνάμεις:
* Αέρια: Οι αδύναμες διαμοριακές δυνάμεις επιτρέπουν στα σωματίδια να κινούνται ελεύθερα.
* υγρά: Οι ενδομοριακές δυνάμεις είναι ισχυρότερες από ό, τι στα αέρια, αλλά εξακολουθούν να επιτρέπουν κάποια κίνηση σωματιδίων.
* στερεά: Οι ισχυρές διαμοριακές δυνάμεις κρατούν σωματίδια σε σταθερές θέσεις, καθιστώντας τη διάχυση εξαιρετικά δύσκολη.
3. Πυκνότητα:
* Αέρια: Η χαμηλή πυκνότητα επιτρέπει στα σωματίδια να κινούνται πιο ελεύθερα και να αντιμετωπίζουν λιγότερη αντίσταση κατά τη διάχυση.
* υγρά: Τα υγρά έχουν υψηλότερη πυκνότητα από τα αέρια, οδηγώντας σε περισσότερες συγκρούσεις και βραδύτερη διάχυση.
* στερεά: Τα στερεά έχουν την υψηλότερη πυκνότητα, καθιστώντας τη διάχυση σχεδόν αδύνατη.
Ενώ η διάχυση στα στερεά είναι πολύ αργή, δεν απουσιάζει εντελώς. Υπάρχουν περιπτώσεις όπου μπορεί να συμβεί διάχυση σε στερεά, αν και με εξαιρετικά αργούς ρυθμούς:
* κράματα μετάλλων: Τα άτομα διαφορετικών μετάλλων μπορούν αργά να διαχέονται μεταξύ τους, μεταβάλλοντας τις ιδιότητες του κράματος σε μεγάλες περιόδους.
* Υψηλές θερμοκρασίες: Σε υψηλές θερμοκρασίες, η δονητική ενέργεια των στερεών σωματιδίων μπορεί να ξεπεράσει μερικές από τις διαμοριακές δυνάμεις, επιτρέποντας μια μικρή αύξηση της διάχυσης.
Συμπερασματικά, η διαφορά στα ποσοστά διάχυσης μεταξύ στερεών, υγρών και αερίων οφείλεται κυρίως στις διαφορές στην κίνηση των σωματιδίων, τις διαμοριακές δυνάμεις και την πυκνότητα.