Ποια είναι η τεκτονική θεωρία της πλάκας και πώς είναι δυνατόν;

Η τεκτονική θεωρία της πλάκας:ένα ταξίδι μέσω της δυναμικής επιφάνειας της Γης

Η τεκτονική θεωρία είναι ένα επαναστατικό επιστημονικό μοντέλο που εξηγεί την κίνηση της λιθόσφαιρας της Γης, το εξωφρενικό άκαμπτο στρώμα. Αναφέρει ουσιαστικά ότι η επιφάνεια της Γης δεν είναι ένα στερεό, αμετάβλητο κέλυφος, αλλά μάλλον ένα δυναμικό μωσαϊκό από γιγαντιαία πλάκες που αλληλεπιδρούν μεταξύ τους.

Ακολουθεί μια κατανομή της θεωρίας και πώς είναι δυνατόν:

1. Η δομή της γης:

- Το εξωτερικό στρώμα της Γης, η λιθόσφαιρα, χωρίζεται σε περίπου 15 μεγάλες τεκτονικές πλάκες και αρκετές μικρότερες.

- Αυτές οι πλάκες αποτελούνται από το φλοιό της γης και το ανώτατο τμήμα του μανδύα, σχηματίζοντας ένα σχετικά άκαμπτο εξωτερικό στρώμα.

- Κάτω από τη λιθόσφαιρα βρίσκεται η ασθένεια, ένα ημι-molten στρώμα του ανώτερου μανδύα. Αυτό το στρώμα είναι ζεστό και συμπεριφέρεται σαν ένα ιξώδες υγρό, επιτρέποντας στις πλάκες να κινηθούν.

2. Κίνηση πλάκας:

- Οι πλάκες κινούνται λόγω ρευμάτων μεταφοράς μέσα στο μανδύα.

- Το θερμότερο, λιγότερο πυκνό υλικό αυξάνεται από το μανδύα προς την επιφάνεια, ενώ το πιο δροσερό, πυκνότερο υλικό βυθίζεται πίσω.

- Αυτός ο συνεχής κύκλος ανερχόμενης και βύθισης υλικού τραβάει τις πλάκες μαζί με αυτό, προκαλώντας τους να κινηθούν.

3. Τύποι ορίων πλάκας:

- Διάφορα όρια: Οι πλάκες απομακρύνονται, επιτρέποντας στο μάγμα να σηκωθεί από το μανδύα και να δημιουργήσει νέα κρούστα. Αυτή η διαδικασία ονομάζεται Seafloor Spreading και είναι υπεύθυνη για το σχηματισμό κορυφογραμμών μεσαίας ωκεανών και κοιλάδων Rift.

- Σύγκλητα όρια: Οι πλάκες συγκρούονται, με αποτέλεσμα διάφορα γεωλογικά χαρακτηριστικά ανάλογα με τον τύπο των εμπλεκόμενων πλακών:

- Oceanic-Continental σύγκρουση: Πυκνές ωκεανικές πλάκες (νεροχύτες) κάτω από την λιγότερο πυκνή ηπειρωτική πλάκα, οδηγώντας σε ηφαιστειακά τόξα, οροσειρές και σεισμούς.

- Ωκεανική-ωκεανική σύγκρουση: Η πυκνότερη πλάκα υποβαθμίζεται κάτω από το άλλο, σχηματίζοντας τόξα της ηφαιστειακού νησιού και τάφρους βαθέων υδάτων.

- Continental-Continental σύγκρουση: Κανένα από τα πιάτα, με αποτέλεσμα τεράστιες οροσειρές, όπως τα Ιμαλάια.

- Μετασχηματισμό όρια: Οι πλάκες γλιστρούν ο ένας στον άλλο οριζόντια, δημιουργώντας σφάλματα και σεισμούς.

4. Στοιχεία που υποστηρίζουν τη θεωρία:

- Spreading Seafloor: Τα στοιχεία από τα μαγνητικά πρότυπα από το δάπεδο του ωκεανού, η ηλικία του θαλασσινού νερού και η συσσώρευση ιζημάτων υποστηρίζουν τη θεωρία της θάλασσας που εξαπλώνεται στις κορυφογραμμές των ενδιάμεσων ωκεανών.

- Continental Fit: Τα σχήματα των ηπείρων, ιδιαίτερα στην ανατολική ακτή της Νότιας Αμερικής και στη δυτική ακτή της Αφρικής, υποδηλώνουν ότι κάποτε συμμετείχαν.

- Διανομή απολιθωμάτων: Παρόμοια απολιθώματα που βρέθηκαν σε διαφορετικές ηπείρους που χωρίζονται από τεράστιους ωκεανούς υποδηλώνουν ότι αυτές οι ηπείρους ήταν κάποτε συνδεδεμένες.

- σεισμός και διανομή ηφαιστείου: Οι θέσεις των σεισμών και των ηφαιστείων ευθυγραμμίζονται με τα όρια πλάκας, παρέχοντας στοιχεία για τη σχέση τους με την κίνηση των πιάτων.

5. Συνέπειες της τεκτονικής πλάκας:

- Η θεωρία εξηγεί το σχηματισμό ηπείρων, βουνών, ηφαιστείων, σεισμών και ωκεανών.

- Μας βοηθά να κατανοήσουμε τη διανομή φυσικών πόρων όπως ορυκτά και υδρογονάνθρακες.

- Παρέχει ένα πλαίσιο για την πρόβλεψη και την άμβλυνση των φυσικών κινδύνων.

Η τεκτονική θεωρία της πλάκας είναι ένας ακρογωνιαίος λίθος της σύγχρονης γεωλογίας, παρέχοντας ένα ολοκληρωμένο πλαίσιο για την κατανόηση της δυναμικής επιφάνειας της Γης. Είναι μια πολύπλοκη και συνεχώς εξελισσόμενη θεωρία, αλλά έχει φέρει επανάσταση στην κατανόησή μας για τον πλανήτη και την ιστορία του.